लखनऊ, 5 मे: योगी सरकारने नवजात मृत्यू दर कमी करण्यासाठी आरोग्य यंत्रणांचे अपग्रेडेशन केले आहे. याचा लाभ आता इतर राज्यांतील मुलांना देखील मिळत आहे. नवीन विकसित आणि अपग्रेड केलेल्या सिक न्यूबॉर्न केअर युनिट (एसएनसीयू) आणि न्यूबॉर्न स्टेबिलाइजेशन युनिट (एनबीएसयू) च्या माध्यमातून उत्तर प्रदेशात नवजात मृत्यू दर कमी झाला आहे. मध्य प्रदेश आणि राजस्थानच्या नवजातांचे जीवन वाचवण्यातही यूपीच्या आरोग्य यंत्रणांचा मोठा हातभार लागला आहे.
आगरा येथील सरोजनी नायडू (एसएन) मेडिकल कॉलेज याचे उत्तम उदाहरण आहे. या कॉलेजमध्ये दरवर्षी मध्य प्रदेश आणि राजस्थानच्या सुमारे 200 मुलांना नवजीवन मिळते. एसएनसीयूच्या नोडल अधिकाऱ्याने सांगितले की, यूपीसह या दोन्ही राज्यांतील एक डझन जिल्ह्यातून येणाऱ्या मुलांचे येथे उपचार केले जातात.
राजस्थानच्या धौलपुर जिल्ह्यातील 27 वर्षीय सुमनने सांगितले की, त्यांच्या जिल्ह्यातील अनेक मुलांना एसएन मेडिकल कॉलेजमध्ये नवजीवन मिळाले आहे. तिच्या मुलाची तब्येत खराब झाल्यावर तिने तात्काळ आगरा येथे नेले. डॉक्टरांच्या मते, मुलाला संक्रमण झाले होते आणि त्याला श्वास घेण्यात अडचण येत होती. त्याला सी-पॅप सपोर्टवर ठेवण्यात आले आणि हळूहळू तो बरा झाला. सुमनने सांगितले की, एसएन मेडिकल कॉलेजमध्ये जाणे त्यांच्या कुटुंबासाठी एक वरदान ठरले.
प्रो. नीरज यादव यांनी सांगितले की, राजस्थानच्या भरतपुर, धौलपुर आणि मध्य प्रदेशच्या भिंड व मुरैना येथून बरेच मुलं मेडिकल कॉलेजमध्ये येतात. या कॉलेजच्या बालरोग विभागात दरवर्षी सुमारे 1800 रुग्ण दाखल होतात, ज्यात 200 रुग्ण इतर राज्यांतील असतात. 25% प्री-मैच्योर मुलांचे प्रमाण आहे.
नोडल अधिकाऱ्याने सांगितले की, एसएनसीयूमध्ये स्थापित सी-पॅप मशीन अत्याधुनिक आणि किफायती आहेत. यामुळे नवजातांना श्वास घेण्यात मदत होते. वेंटिलेटरच्या तुलनेत सी-पॅपचे फायदे अधिक आहेत. मेडिकल कॉलेजच्या प्रधानाचार्याने सांगितले की, एसएनसीयूमध्ये फक्त आगरा नाही तर आसपासच्या जिल्ह्यांतील आणि इतर राज्यांतील रुग्ण येतात.
राष्ट्रीय पारिवारिक आरोग्य सर्वेक्षणानुसार, उत्तर प्रदेशात 1000 नवजातांपैकी 28 नवजातांचे मृत्यू होतात. याला कमी करण्यासाठी 48 एसएनसीयू सक्रिय आहेत. राष्ट्रीय आरोग्य मिशनचे महाप्रबंधक सी-पॅपला गेम-चेंजिंग उपाय मानतात.