
मुंबई, 8 मे: मुंबई–अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्प भारतातील सर्वात मोठ्या आणि आधुनिक इन्फ्रास्ट्रक्चर प्रकल्पांपैकी एक मानला जात आहे. हा फक्त एक ट्रेन मार्ग नाही, तर भारतात उच्च गती रेल्वे तंत्रज्ञानाच्या दिशेने एक महत्त्वाचा टप्पा आहे. अलीकडेच, वडोदरा येथील वडसर रोड ओव्हर ब्रिजवर 40 मीटर लांब गर्डर फुल स्पॅन लाँचिंग पद्धतीद्वारे स्थापित करण्यात आला.
फुल स्पॅन लाँचिंग पद्धत विशेष आहे कारण यामध्ये संपूर्ण संरचना एकत्रितपणे लाँच केली जाते, ज्यामुळे काम जलद आणि सुरक्षितपणे पूर्ण होते. हे काम एक अत्यंत व्यस्त शहरी कॉरिडोरमध्ये करण्यात आले, जिथे दररोज 100 हून अधिक ट्रेन आणि सुमारे 70,000 वाहनं रस्त्यावरून जातात. अशा वातावरणात बांधकाम करणे अत्यंत आव्हानात्मक असते, तरीही हे काम फक्त 2 तास 13 मिनिटांत यशस्वीरित्या पूर्ण झाले.
या प्रकल्पाची जबाबदारी नॅशनल हाय स्पीड रेल कॉर्पोरेशन लिमिटेड (एनएचएसआरसीएल) कडे आहे, जी या बुलेट ट्रेन कॉरिडोरचा विकास करीत आहे. हा प्रकल्प सुमारे 508 किलोमीटर लांब आहे, जो मुंबई आणि अहमदाबाद यांना जोडतो. यामध्ये सध्या 349 किलोमीटर वायाडक्ट आणि 443 पियर्सचे काम पूर्ण झाले आहे.
याशिवाय, 17 नदी पुल, 5 प्री-स्ट्रेस्ड कंक्रीट (पीएससी) आणि 13 स्टील ब्रिज देखील पूर्ण झाले आहेत. आवाज कमी करण्यासाठी 5.7 लाखांपेक्षा जास्त नॉइज बॅरियर्स लावले गेले आहेत, जे सुमारे 288 किलोमीटरच्या भागावर कव्हर करतात.
ट्रॅक बिछवण्याचे काम देखील जलद गतीने सुरू आहे. आतापर्यंत 374 ट्रॅक किलोमीटर (187 रूट किलोमीटर) आरसी ट्रॅक बेड तयार झाले आहेत आणि 191 रूट किलोमीटर ट्रॅक स्लॅब देखील तयार आहेत. यामध्ये 74 रूट किलोमीटरमध्ये ट्रॅक स्लॅब बिछवून सीमेंट अस्फाल्ट मोर्टार (सीएएम) इंजेक्ट केले गेले आहे.
इलेक्ट्रिकल सिस्टमच्या बाबतीत, 7700 हून अधिक ओएचई मास्ट लावले गेले आहेत, जे सुमारे 179 रूट किलोमीटर क्षेत्र कव्हर करतात. आता टॉप कंडक्टर स्ट्रिंगिंगचे काम सुरू झाले आहे, जे ट्रेनच्या इलेक्ट्रिक संचालनासाठी आवश्यक आहे.
टनल बांधकाम देखील या प्रकल्पाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. गुजरातमध्ये एकमेव माउंटन टनलचे काम पूर्ण झाले आहे, तर महाराष्ट्रातील पालघर जिल्ह्यातील सात टनलपैकी दोनचे ब्रेकथ्रू झाले आहे. मुंबईजवळ बीकेसी आणि शिलफाटा दरम्यान 21 किलोमीटर लांबीच्या टनलमधील 5 किलोमीटरचे काम पूर्ण झाले आहे, आणि उर्वरित काम टनल बोरिंग मशीनद्वारे केले जात आहे.
डिपोच्या बाबतीत, सूरत रोलिंग स्टॉक डिपोमध्ये व्हील लेथ इंस्टॉलेशन पूर्ण झाले आहे, तर सबर्मती डिपोमध्ये स्टील स्ट्रक्चरचे काम सुरू आहे. सर्व आठ स्टेशन्स वडोदरा, अहमदाबाद, साबरमती, सूरत, भरूच, आनंद-नाडियाड, बिलिमोरा आणि वापी यांची पायाभरणी पूर्ण झाली आहे आणि फिनिशिंगचे काम जलद गतीने सुरू आहे.
–
पीआईएम/पीएम