दिल्ली, 11 मे: इंद्रप्रस्थ विज्ञान भारती आणि दिल्ली विश्वविद्यालयाच्या संयुक्त उपक्रमाने ऐतिहासिक वाइस-रीगल लॉजमध्ये राष्ट्रीय प्रौद्योगिकी दिवस 2026 चा भव्य कार्यक्रम आयोजित केला. या कार्यक्रमात देशातील प्रतिष्ठित वैज्ञानिक, नीति-निर्माते, शिक्षणतज्ज्ञ, तंत्रज्ञान विशेषज्ञ, विद्यार्थी आणि उद्योग प्रतिनिधी उपस्थित होते. त्यांनी विज्ञान आणि तंत्रज्ञानाच्या भूमिकेवर व्यापक चर्चा केली.
उद्घाटन सत्रात भारतातील सर्वात मोठी ऑनलाइन विज्ञान प्रतिभा परीक्षा ‘विद्यार्थी विज्ञान मंथन’ची पुस्तिका सादर करण्यात आली.
या प्रसंगी इंद्रप्रस्थ विज्ञान भारतीचे अध्यक्ष आणि इंटर-यूनिव्हर्सिटी एक्सीलरेटर सेंटरचे निदेशक प्रो. अविनाश चंद्र पांडेय यांनी आत्मनिर्भर भारताच्या निर्मितीत वैज्ञानिक नवाचाराची महत्त्वाची भूमिका स्पष्ट केली. विज्ञान भारतीचे राष्ट्रीय महासचिव विवेकानंद पाई यांनी वैज्ञानिक प्रगतीला राष्ट्रीय विकासाच्या प्राथमिकतेशी जोडण्याची आवश्यकता अधोरेखित केली.
दिल्लीच्या मुख्यमंत्री रेखा गुप्ता यांचा विशेष व्हिडिओ संदेश देखील या कार्यक्रमात प्रदर्शित करण्यात आला. त्यांनी स्थानिक शहरी समस्यांचे समाधान करण्यासाठी ‘दिल्ली विज्ञान, तंत्रज्ञान आणि नवाचार परिषद’ स्थापन करण्याची योजना मांडली. मुख्य अतिथी नीति आयोगाचे सदस्य प्रो. गोवर्धन दास यांनी भारताच्या तंत्रज्ञान प्रगती आणि नवाचार आधारित सुशासनावर प्रकाश टाकला.
कार्यक्रमातील एक प्रमुख आकर्षण ‘विश्व स्तरीय राजधानी म्हणून दिल्ली: एक जागतिक मॉडेल’ या विषयावर आयोजित पॅनेल चर्चा होती. या चर्चेत अनेक तज्ञांनी सतत शहरी विकास, जलवायु अनुकूलन, तंत्रज्ञान अवसंरचना आणि भविष्य उन्मुख शहरांसाठी वैज्ञानिक धोरण निर्माण यावर विचार मांडले.
इंदिरा गांधी परमाणु संशोधन केंद्राचे माजी निदेशक चंद्रशेखर गौरिनाथ करहाडकर यांनी ‘वैज्ञानिक उत्कृष्टतेपासून सामाजिक प्रभावापर्यंत परमाणु तंत्रज्ञानातील भारताची यात्रा’ या विषयावर विशेष व्याख्यान दिले.
एक अन्य महत्त्वपूर्ण पॅनेल चर्चा ‘क्रिस्टलाइजिंग प्रोग्रेस: दिल्ली विज्ञान आणि तंत्रज्ञान परिषदाची भूमिका’ या विषयावर झाली. या चर्चेत प्रमुख वैज्ञानिक आणि नीति-निर्माते सहभागी झाले. त्यांनी विज्ञान संप्रेषण, नवाचार पारिस्थितिकी तंत्र आणि तंत्रज्ञान आधारित सामाजिक सशक्तीकरण यावर चर्चा केली.
समापन सत्रात बायोटेक्नोलॉजी इंडस्ट्री रिसर्च असिस्टेंस काउंसिलचे व्यवस्थापकीय संचालक डॉ. जितेंद्र कुमार, विज्ञान भारतीचे प्रवीण रामदास आणि प्रो. योगेश सिंह यांनी विचार मांडले.
दिल्लीचे उपराज्यपाल सरदार तरणजीत सिंह संधू यांनी समापन संबोधन दिले. त्यांनी भारताला जागतिक तंत्रज्ञान नेतृत्वाकडे नेण्यासाठी शिक्षण, सरकार आणि उद्योग यांच्यात सहकार्याची आवश्यकता अधोरेखित केली. त्यांनी सांगितले की, सतत विकास आणि आत्मनिर्भरता मजबूत संशोधन पारिस्थितिकी तंत्र, दूरदर्शी धोरण निर्माण आणि दीर्घकालिक संस्थात्मक प्रतिबद्धतेद्वारेच साधता येईल.
उपराज्यपालांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म ‘एक्स’वर पोस्ट करताना म्हटले, “दिल्ली विश्वविद्यालयाच्या वाइस रीगल लॉजमध्ये राष्ट्रीय प्रौद्योगिकी दिवस समारंभात सहभागी होऊन मला आनंद झाला. हा समारंभ इंद्रप्रस्थ विज्ञान भारतीने आयोजित केला होता. प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदींच्या आत्मनिर्भर भारताच्या दृष्टिकोनातून शहरी शासनात वैज्ञानिक नवाचाराची आवश्यकता अधोरेखित केली. तंत्रज्ञानाने दिल्लीतील लोकांच्या जीवनात सुधारणा करण्यासाठी वास्तविक आव्हानांचे समाधान करणे आवश्यक आहे. एक मजबूत आणि आत्मनिर्भर भारताच्या निर्मितीत योगदान देणाऱ्या संशोधक आणि विद्यार्थ्यांशी संवाद साधणे प्रेरणादायक होते.”