नवी दिल्ली, 7 एप्रिल: नासा च्या ऐतिहासिक आर्टेमिस II मिशनने एक महत्त्वाची उपलब्धी साधली आहे. आर्टेमिस II च्या चार अंतराळवीरांनी स्पेसमध्ये सर्वात जास्त अंतर पार केले आहे. त्यांनी अपोलो मिशनच्या 54 वर्ष जुन्या रेकॉर्डला मागे टाकले आहे. 55 वर्षांनंतर मानवांनी पुन्हा चंद्राभोवती फिरण्याची यशस्वीता साधली आहे.
ही उपलब्धी फक्त अमेरिका साठीच नाही तर संपूर्ण जगासाठी गर्वाची बाब आहे, कारण 1972 च्या अपोलो 17 मिशननंतर मानवांनी पुन्हा चंद्राची परिक्रमा केली आहे.
नासा ने एक्सवर लाइव्ह कव्हरेज दरम्यान या यशाची घोषणा केली. मिशन कमांडर रीड वाइजमैन, पायलट विक्टर ग्लोवर, मिशन स्पेशलिस्ट क्रिस्टीना कोच आणि जेरेमी हान्सन यांनी आर्टेमिस II कॅप्सूल ‘ओरियन’ मध्ये बसून ही उपलब्धी साधली. मिशन 1 एप्रिल रोजी लाँच झाले आणि भारतीय वेळेनुसार 6-7 एप्रिलच्या रात्री हा महत्त्वाचा टप्पा पूर्ण झाला.
चंद्रापासून सुमारे 2 लाख 52 हजार 756 मैल दूर, चंद्राच्या दुसऱ्या बाजूवर (फार साइड) पोहोचून या चार अंतराळवीरांनी पृथ्वीपासून सर्वात जास्त अंतर पार करण्याचा नवीन रेकॉर्ड तयार केला आहे. या दरम्यान ओरियन कॅप्सूल चंद्राच्या मागे गेला, तेव्हा भारतीय वेळेनुसार सकाळी 4 वाजून 14 मिनिटांपर्यंत म्हणजेच सुमारे 40 मिनिटे पृथ्वीशी संपर्क तुटला होता. चंद्राने रेडिओ आणि लेझर सिग्नल ब्लॉक केले, ज्यामुळे चारही अंतराळवीर पूर्णपणे एकटे राहिले. संपर्क पुन्हा स्थापन झाल्यावर नासा मिशन कंट्रोलने आर्टेमिस II शी पुनःसंयोग साधला.
या दरम्यान अंतराळवीरांनी चंद्राच्या अनेक नवीन छायाचित्रे घेतली आणि महत्त्वाचा डेटा एकत्र केला, जो भविष्याच्या आर्टेमिस मिशनसाठी आणि चंद्रावर मानव लँडिंगसाठी अत्यंत उपयुक्त ठरेल. ओरियन कॅप्सूल चंद्राच्या मागे जात असताना, अंतराळवीरांनी ‘पूर्ण सूर्य ग्रहण’ चा अद्भुत दृश्य पाहिला. त्यांनी चंद्राला बहुतेक काळ काळोखात बुडालेलं पाहिलं आणि या संधीचा उपयोग सौर कोरोना अभ्यासण्यासाठी केला जाईल.
आर्टेमिस II मिशन नासा च्या आर्टेमिस कार्यक्रमाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे, ज्याचा उद्देश 2020 च्या दशकाच्या अखेरीस चंद्रावर पुन्हा मानवांना उतरवणे आहे. या मिशनच्या यशाला नासा ने “मजबूत कंध्यांसह पुढे जा” अशी उपमा दिली आहे.
चंद्रावर अनेक देशांचे अंतराळवीर उतरले आहेत, पण आर्टेमिस II मिशनच्या अंतर्गत मानव पहिल्यांदाच चंद्राच्या त्या भागात जात आहे, ज्याला पूर्वी कधीही पाहता आले नाही. या मिशनमध्ये नासा चा ओरियन स्पेसक्राफ्ट चंद्राच्या गहराईत पाठवण्यात आला आहे.
–
एमटी/एएस