उज्जैन, 18 मे: विश्व प्रसिद्ध उज्जैन महाकालेश्वर मंदिरात ज्येष्ठ महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या द्वितीया तिथीला भव्य भस्म आरतीचे आयोजन करण्यात आले. भांगाने सजवलेला बाबा महाकाल पाहून सर्व श्रद्धालू भावविभोर झाले.
देश-विदेशातून आलेले श्रद्धालू बाबा महाकालाचे दर्शन घेण्यासाठी रात्रीपासूनच लांबच्या रांगा लावून होते, जेणेकरून ते भस्म आरतीचा भाग होऊ शकतील.
परंपरेनुसार, सकाळी भोरच्या वेळी भगवान वीरभद्राची आज्ञा घेऊन मंदिराचे कपाट उघडण्यात आले. कपाट उघडताच संपूर्ण परिसरात ‘जय श्री महाकाल’च्या जयकार्यांचा गजर झाला. सोमवार असल्यामुळे भक्तांची मोठी गर्दी दिसून आली. परिसरात घंट्यांचा, शंखध्वनीचा आणि मंत्रोच्चाराचा गजर ऐकू आला.
यानंतर महानिर्वाणी अखाड्याने प्रथम बाबा महाकालाचा जलाभिषेक केला आणि त्यानंतर पंचामृताने स्नान करण्यात आले. अभिषेकानंतर भव्य भस्म आरतीचे आयोजन करण्यात आले, ज्यामध्ये बाबा महाकालाला भस्म अर्पित करण्यात आले आणि आरती करण्यात आली. यावेळी महाकाल भक्तांना निराकार रूपात दर्शन देत होते.
बाबा महाकालाचा ‘निराकार से साकार’ रूप म्हणजे शिवाच्या आध्यात्मिक आणि दार्शनिक रूपांतरणाचे प्रतीक आहे, जिथे अनंत, रूपहीन आणि सर्वव्यापी परमात्मा भक्तांच्या कल्याणासाठी एक निश्चित आणि पूजनीय स्वरूपात प्रकट होतो.
आजचा बाबा महाकालाचा श्रृंगार अत्यंत दिव्य आणि आकर्षक होता. महाकालाच्या मुखारविंदाला सुंदरपणे सजवले गेले. बाबा महाकालाच्या माथ्यावर त्रिपुंड आणि दोन चंद्रमा सजवले गेले. नवीन मुकुट धारण करून बाबा महाकालाला फूलांच्या मालांनी सजवण्यात आले. ताजे बिल्वपत्र अर्पित करण्यात आले आणि रंग-बिरंगी फूलांच्या मालांनी श्रृंगार आणखी आकर्षक बनवला.
भस्म आरतीचे धार्मिक महत्त्व अत्यंत विशेष मानले जाते. यामध्ये गोहरी, पीपल, पलाश, शमी आणि बेल यांसारख्या विविध वृक्षांच्या लकड्यांची राख वापरली जाते. मान्यता आहे की या वेळी भगवान महाकाल निराकार रूपात असतात. त्यामुळे महिलांना भस्म आरती थेट पाहण्याची परवानगी नसते आणि त्या घूंघट किंवा ओढणी घालून दर्शन घेतात.
–
एनएस/एएस