मुंबई, 18 मे: भारतीय प्रतिभूति आणि विनिमय बोर्डाचे (सेबी) अध्यक्ष तुहिन कांता पांडे यांनी म्हटले आहे की आर्टिफिशियल इंटेलिजेंस (एआय) आधारित सायबर सुरक्षा धोके भारताच्या वित्तीय बाजारांसमोर एक मोठा धोका बनत आहेत. त्यांनी बाजार व्यवस्थेत वापरण्यात येणाऱ्या सॉफ्टवेअर प्रणालींची सुरक्षा मजबूत करण्यासाठी आक्रमक पावले उचलण्याची आवश्यकता व्यक्त केली.
एनडीटीव्ही प्रॉफिटसोबतच्या संवादात सेबी अध्यक्षांनी सांगितले की, सध्या एआय साधनांबाबत सर्वात मोठी चिंता बाजारातील हेरफेर किंवा अल्गोरिदमिक ट्रेडिंगची नाही, तर सायबर सुरक्षा कमकुवततेची आहे.
पांडे यांनी सांगितले की, वित्तीय बाजार मोठ्या प्रमाणात सॉफ्टवेअर प्रणालींवर अवलंबून आहेत. जर सायबर सुरक्षा संरचनेत काही कमकुवतता राहिली, तर त्याचा दुरुपयोग बाजाराच्या विश्वसनीयतेसाठी गंभीर धोका बनू शकतो.
ते म्हणाले, “अलीकडच्या काळात एआय साधनांबाबत बहुतेक चिंता सायबर सुरक्षा संबंधित आहेत. बाजार मोठ्या प्रमाणात सॉफ्टवेअर प्रणालींवर अवलंबून आहे. जर सायबर सुरक्षा कमकुवत झाली किंवा सॉफ्टवेअरमध्ये दोष सापडले, तर सायबर हल्ल्यांचा धोका वाढतो. असे हल्ले यशस्वी झाल्यास बाजाराच्या विश्वसनीयतेला गंभीर नुकसान होऊ शकते.”
त्यांनी वित्तीय बाजारांमध्ये वापरण्यात येणाऱ्या सर्व सॉफ्टवेअर, विशेषतः तिसऱ्या पक्षाच्या विक्रेत्यांनी प्रदान केलेल्या प्रणालींसाठी मजबूत सुरक्षा उपायांची आवश्यकता अधोरेखित केली.
पांडे यांनी सांगितले, “नियामक आणि बाजाराशी संबंधित सर्व पक्षांनी मजबूत सुरक्षा व्यवस्था, आक्रमक पॅच व्यवस्थापन आणि सतत कमकुवततेची तपासणी सुनिश्चित करणे आवश्यक आहे.”
त्यांनी पुढे सांगितले, “आम्हाला आधीच हे सुनिश्चित करणे आवश्यक आहे की कोणत्याही सॉफ्टवेअर प्रणालीचा वापर केला जात आहे, त्या पूर्णपणे सुरक्षित असाव्यात. यासाठी कमकुवततेची ओळख करणाऱ्या पारंपरिक सुरक्षा साधनांचा व्यापक वापर आणि वेळोवेळी सुरक्षा अद्यतने अत्यंत आवश्यक आहेत.”
त्यांची ही टिप्पणी अशा वेळी आली आहे जेव्हा जगभरात जलद गतीने विकसित होत असलेल्या एआय प्रणालींविषयी चिंता वाढत आहे. असे मानले जाते की या प्रणाली सॉफ्टवेअरच्या कमकुवततेचा फायदा घेण्यात सक्षम होत आहेत.
अलीकडेच एंथ्रोपिकच्या मिथोस एआय मॉडेलबाबत नियामक स्तरावर चिंता वाढली आहे, जो कथितपणे प्रमुख ऑपरेटिंग प्रणाली आणि इंटरनेट ब्राउझरमध्ये असलेल्या कमकुवततेची स्वतः ओळख करून त्याचा फायदा घेण्यात सक्षम आहे.
यापूर्वी केंद्रीय वित्त मंत्री निर्मला सीतारमण यांनीही मिथोस एआयशी संबंधित संभाव्य धोक्यांबाबत चिंता व्यक्त केली होती.
–
डीबीपी