मुंबई, 29 मार्च: नेशनल स्टॉक एक्सचेंज (एनएसई) 13 एप्रिलपासून ग्लोबल बेंचमार्कशी संबंधित कच्चा तेल फ्यूचर्स कॉन्ट्रॅक्ट्स लाँच करणार आहे. यामुळे देशातील कमोडिटी डेरिवेटिव्ह मार्केटमध्ये गुंतवणूकदारांना अधिक पर्याय उपलब्ध होतील.
एक्सचेंजने सांगितले की, भारतीय प्रतिभूती आणि विनिमय बोर्ड (सेबी) कडून मंजुरी मिळाल्यानंतर, ते आपल्या कमोडिटी डेरिवेटिव्ह विभागात डेटेड ब्रेंट कच्चा तेल (प्लॅट्स) फ्यूचर्स सुरू करणार आहेत.
नवीन कॉन्ट्रॅक्ट एस&पी ग्लोबल एनर्जी (प्लॅट्स) डेटेड ब्रेंट मूल्यांकनावर आधारित असेल, जे जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमतींचा मागोवा घेण्यासाठी बेंचमार्क म्हणून व्यापकपणे वापरले जाते.
हे कॉन्ट्रॅक्ट ‘बीआरक्रूडऑयल’ नावाने व्यापार केले जातील आणि हे मासिक आधारावर उपलब्ध असतील.
या फ्यूचर्स कॉन्ट्रॅक्ट्सचा व्यापार सोमवार ते शुक्रवार, सकाळी 9:00 वाजता ते रात्री 11:30 किंवा 11:55 वाजेपर्यंत होईल, जो अमेरिकन डेलाइट सेविंग टाइमवर अवलंबून असेल.
या कॉन्ट्रॅक्ट्सचे निपटान नकद स्वरूपात होईल, म्हणजेच व्यापाऱ्यांना कच्चा तेलाची भौतिक डिलिव्हरी करावी लागणार नाही.
अंतिम निपटान मूल्याची गणना प्लॅट्स डेटेड ब्रेंट किमतींच्या मासिक सरासरीचा वापर करून केली जाईल.
यानंतर, या मूल्याचे भारतीय रुपयांमध्ये रूपांतर भारतीय रिजर्व बँक (आरबीआय) द्वारे प्रकाशित विनिमय दरांचा वापर करून केले जाईल.
एनएसईने सांगितले की, हे कॉन्ट्रॅक्ट्स एस&पी ग्लोबल एनर्जी (प्लॅट्स) द्वारे निश्चित केलेल्या गुणवत्ता मानकांचे पालन करतील, ज्यामुळे जागतिक बाजाराच्या प्रथांशी सुसंगतता सुनिश्चित होईल.
या लाँचसह, एक्सचेंजचा उद्देश भारतीय व्यापाऱ्यांना आणि कंपन्यांना एक दीर्घकाळ चालू असलेल्या कमतरतेचे समाधान करणे आहे, जे जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमतींशी संबंधित असू इच्छितात.
आत्तापर्यंत, अनेक स्थानिक सहभागी आंतरराष्ट्रीय तेल किमतींच्या चढ-उतारांशी संबंधित जोखमींवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी इतर बेंचमार्क किंवा विदेशी एक्सचेंजांवर अवलंबून राहिले आहेत.
एक्सचेंजच्या मते, प्लॅट्स-आधारित डेटेड ब्रेंट कॉन्ट्रॅक्ट्सची सुरुवात करून, एनएसई एक असा उत्पादन सादर करीत आहे जो जागतिक व्यापारात वापरल्या जाणाऱ्या वास्तविक तेल किमतींचे अधिक अचूक प्रदर्शन करतो, ज्यामुळे हे हेजिंग आणि मूल्य निर्धारणासाठी उपयुक्त साधन बनते.