
कुशीनगर, 31 मार्च: कुशीनगरच्या महापरिनिर्वाण स्थळावर ‘आंतरराष्ट्रीय बौद्ध परिषद 2026’ आजपासून सुरू झाली. 31 मार्च ते 2 एप्रिल या कालावधीत चालणाऱ्या या तीन दिवसीय परिषदेत देश-विदेशातील बौद्ध भिक्षू, संत, विद्वान, नीति-निर्माते आणि युवा एकत्र आले आहेत.
परिषदेत भगवान बुद्ध यांच्या करुणा, शांति आणि शिक्षाप्रद संदेशांची आजच्या जागतिक परिस्थितीत प्रासंगिकता यावर चर्चा केली जात आहे. उत्तर प्रदेशचे पर्यटन आणि संस्कृती मंत्री जयवीर सिंह यांनी सांगितले की, “सध्याच्या संघर्ष आणि अनिश्चिततेच्या काळात भगवान बुद्धांचे जीवन संदेश सकारात्मक मार्ग दाखवतात.”
कुशीनगरमध्ये आयोजित हा आंतरराष्ट्रीय परिषद जागतिक स्तरावर शांति, सहअस्तित्व आणि आपसी समज वाढवण्याच्या दिशेने एक महत्त्वाची पाऊल आहे. महापरिनिर्वाण मंदिरात मंत्रोच्चारासह परिषदेला प्रारंभ झाला. ‘बुद्धा लाइफ गॅलरी’चे उद्घाटनही करण्यात आले.
या कार्यक्रमात कुशीनगरचे जिल्हाधिकारी महेंद्र सिंह तंवर यांनी अतिथींना स्वागत केले. आरआयएसचे सहायक प्राध्यापक डॉ. पंकज वशिष्ठ यांनी ‘बौद्ध दर्शन’ाची आजच्या काळात प्रासंगिकता यावर विचार मांडले. परिषदेत ‘बुद्धाज कुशीनगर’ या विषयावर एक लघु चित्रपट प्रदर्शित करण्यात आला. स्थानिक आमदार आणि खासदारांनीही परिषदेस महत्त्व दिले.
उद्घाटनानंतर ‘धम्म, संवाद आणि विकास’ या विषयावर विद्यार्थ्यांची चित्रकला स्पर्धा आयोजित करण्यात आली. विद्यार्थ्यांनी बौद्ध शिक्षण आणि मूल्ये सृजनात्मक पद्धतीने व्यक्त केली. उद्घाटन सत्रानंतर शैक्षणिक सत्रांचा प्रारंभ झाला. पहिल्या सत्रात ‘भिक्षूंनी बौद्ध धर्माबद्दल’ चर्चा केली.
तिसऱ्या सत्रात उत्तर प्रदेश सरकारच्या पशुपालन विभागाचे अपर मुख्य सचिव मुकेश मेश्राम यांनी मुख्य भाषण दिले. त्यांनी प्रदेशातील बौद्ध स्थळे, पर्यटन आकर्षण आणि सांस्कृतिक वारसा याबद्दल माहिती दिली. परिषदेत ‘बौद्ध धर्म: धम्म, संवाद आणि विकास’ या विषयावर पॅनल चर्चा झाली.
परिषदेत पुढील दोन दिवस विविध विचार-विमर्श आणि सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजित केले जातील. दुसऱ्या दिवशी ‘विकसित कुशीनगर 2047’, ‘कुशीनगर: फूड प्रोसेसिंग इंडस्ट्री हब’ आणि ‘निवेशाच्या संधी’ यावर सत्रे होतील.
अंतिम दिवशी ‘बौद्ध धर्म: अंतरराज्यीय समन्वय’ आणि ‘युद्धाच्या काळात बुद्धाची प्रासंगिकता’ यावर चर्चा होईल. कार्यक्रमाचा समारोप पद्मश्री गायक कैलाश खेर यांच्या संगीत कार्यक्रमाने होईल.
अपर मुख्य सचिव अमृत अभिजात यांनी सांगितले की, “उत्तर प्रदेश आंतरराष्ट्रीय बौद्ध पर्यटन मानचित्रावर आपली ओळख निर्माण करत आहे.”
कुशीनगरमध्ये आयोजित या आंतरराष्ट्रीय बौद्ध परिषदेत विविध सत्रे, विमर्श आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांसह समारोप झाला.