दिल्ली, 19 मे: राष्ट्रीय महिला आयोग (एनसीडब्ल्यू) ने राजस्थानच्या जोधपूर जिल्ह्यातील दोन बहिणींच्या आत्महत्येच्या प्रकरणात स्वतःहून संज्ञान घेतले आहे. या प्रकरणात दीर्घकाळ चाललेल्या सामूहिक बलात्कार, ब्लॅकमेलिंग आणि यौन शोषणाच्या आरोपांवर आधारित मीडिया रिपोर्ट्सवर आयोगाने लक्ष केंद्रित केले आहे.
या प्रकरणाने स्थानिक स्तरावर मोठा आक्रोश आणि विरोध प्रदर्शने निर्माण केली आहेत. आरोप आहे की, अनेक वर्षे यौन शोषण आणि धमक्यांना तोंड देत असलेल्या या बहिणींनी, पोलीस निष्क्रियतेमुळे, दोन महिन्यांच्या अंतराने आत्महत्या केली.
एनसीडब्ल्यूच्या अध्यक्ष विजया राहटकर यांनी राजस्थानच्या मुख्य सचिव आणि पोलीस महासंचालकांना पत्र लिहून ‘तत्काळ, निष्पक्ष आणि वेळेत कार्यवाही’ करण्याचे निर्देश दिले आहेत.
आयोगाने सात दिवसांच्या आत ‘कीलेली कार्यवाही रिपोर्ट’ (एटीआर) सादर करण्याची मागणी केली आहे. यामध्ये एफआयआरमध्ये लागू केलेल्या कायदेशीर धारणा, सर्व आरोपींची अटक झाली का, तपासाची सद्यस्थिती आणि डिजिटल व फॉरेन्सिक पुराव्यांची माहिती समाविष्ट आहे.
आयोगाने पीडितांच्या कुटुंबाने केलेल्या तक्रारींवर पोलीस निष्क्रियतेबद्दल स्पष्टीकरणही मागितले आहे. तसेच, संबंधित अधिकाऱ्यांची जबाबदारी निश्चित करण्यात आली का, याबद्दलही माहिती हवी आहे.
आयोगाने पीडितांच्या कुटुंबाला दिल्या जाणाऱ्या कायदेशीर सहाय्य, मानसिक सल्ला, सुरक्षा आणि पुनर्वसन सहाय्याबद्दलही माहिती मागितली आहे. महिलांविरुद्ध यौन अपराध आणि ब्लॅकमेलिंगच्या प्रकरणांमध्ये त्वरित कार्यवाही सुनिश्चित करण्यासाठी कोणते उपाययोजना केल्या जात आहेत, याबद्दलही प्रश्न उपस्थित केला आहे.
या घटनेच्या तीव्र निंदा करताना आयोगाने म्हटले आहे की, महिलांविरुद्धचे असे गंभीर अपराध आणि तपास किंवा प्रतिसादाच्या कोणत्याही टप्प्यावर झालेली निष्क्रियता सहन केली जाणार नाही.
तक्रारीनुसार, मोठ्या बहिणीने मार्चमध्ये आत्महत्या केली होती. तिला अनेक वर्षे सामूहिक बलात्कार, ब्लॅकमेलिंग आणि जबरदस्तीच्या वसुलीचा सामना करावा लागला होता. सुमारे दोन महिन्यांनी, तिच्या लहान बहिणीनेही आत्महत्या केली; तिला न्याय मिळवण्यासाठी अनेक वेळा पोलीसांकडे जाण्याची गरज भासली होती.
11 एप्रिल रोजी दाखल केलेल्या एका पोलीस तक्रारीत, लहान बहिणीने महिपाल नावाच्या स्थानिक ‘ई-मित्र’ सेवा केंद्राच्या संचालकावर आरोप केला आहे. महिपालने तिच्या अश्लील व्हिडिओंची गुप्तपणे नोंद घेतली आणि नंतर त्यांचा वापर करून तिला ब्लॅकमेल केले. तक्रारीत आठ व्यक्तींच्या नावांचा समावेश आहे, ज्यात महिपाल, शिवराज, गोपाल, विजराम, दिनेश, मनोज आणि पुखराज यांचा समावेश आहे. यांना महिलेसोबत सामूहिक बलात्कार आणि तिला वारंवार धमकावण्याचा आरोप आहे.
लहान बहिणीने आरोप केला आहे की महिपाल आणि त्याच्या साथीदारांनी पीडितेचा चार वर्षांपर्यंत शोषण केला आणि ब्लॅकमेल करून तिच्याकडून सतत पैसे उकळले.
या मानसिक आघातामुळे, मोठ्या बहिणीने 20 मार्च रोजी आत्महत्या केली. तिने पोलीसांना चेतावणी दिली होती की, जर तिला न्याय मिळाला नाही, तर ती स्वतः काहीतरी कठोर पाऊल उचलेल.
तिच्या तक्रारीच्या आधारावर एफआयआर दाखल करण्यात आली होती, परंतु कुटुंबाने आरोप केला आहे की, पुढील महिन्यात या प्रकरणात कोणतीही विशेष कार्यवाही करण्यात आली नाही. त्यामुळे स्थानिक लोकांमध्ये आणि सामाजिक संघटनांमध्ये या प्रकरणाच्या हाताळणीबद्दल संताप वाढला आहे.
–
एससीएच