उधमपुर, 20 मे: जम्मू-कश्मीरच्या उधमपुर जिल्ह्यातील ऐतिहासिक बाउल्या आजही हजारो लोकांसाठी जीवन रेखा बनल्या आहेत. पीढ्यानुपी स्वच्छ पाण्याचा स्रोत असलेल्या या पारंपरिक जल संरचनांनी स्थानिक समुदायाच्या रोजच्या गरजा पूर्ण केल्या आहेत, तसेच जलसंवर्धन आणि पर्यावरण जागरूकतेचा संदेश दिला आहे. स्थानिक नागरिक आणि सामाजिक कार्यकर्ते या बाउल्यानं स्वच्छता आणि संरक्षण करण्यासाठी आवाहन करत आहेत, ज्यामुळे येणाऱ्या पिढ्यांना या अमूल्य जल स्रोताचा लाभ घेता येईल.
एक स्थानिक सामाजिक कार्यकर्त्याने सांगितले की, उधमपुर जिल्ह्यात विविध ठिकाणी बाउल्या आहेत. “आम्ही सर्वांना आवाहन करतो की या बाउल्यानं संरक्षण करणे आवश्यक आहे आणि येथे स्वच्छता राखणे आवश्यक आहे. पाण्याचे संरक्षण करणे देखील महत्त्वाचे आहे, कारण येणारी पिढी यावर अवलंबून असेल,” असे त्यांनी स्पष्ट केले.
ते पुढे म्हणाले की, लोक येथे स्वच्छता राखण्यासाठी प्रयत्नशील आहेत. एनजीओशी संबंधित लोक देखील येथे येतात. “आमची मागणी आहे की येथे पाण्याचे संकलन करण्यासाठी व्यवस्था केली जावी, कारण बाउलीतून सतत पाणी वाहत असते,” असे त्यांनी सांगितले.
सामाजिक कार्यकर्त्याने सांगितले की, या भागात एक प्राचीन बाउली आहे. “येथे दूरवरून लोक पाणी भरायला येतात. स्थानिकांसाठी हीच जीवन रेखा आहे,” असे ते म्हणाले.
एक स्थानिक युवक म्हणाला, “मी भाग्यवान आहे की मी अशा ठिकाणी राहतो जिथे 70 टक्के बाउल्या आहेत. या बाउल्यानं निघणारे पाणी हंगामानुसार बदलते. हिवाळ्यात पाणी उबदार असते आणि उन्हाळ्यात ते थंड असते.”
“आमच्या क्षेत्रातील सुमारे 70 टक्के लोक याच पाण्यावर अवलंबून आहेत. लोक याच पाण्याचा वापर स्नान आणि पिण्यासाठी करतात. त्यामुळे येथे लांब रांगा लागतात,” असे युवकाने सांगितले. “माझा माझ्या युवा मित्रांना आवाहन आहे की, आपल्याला हे पाणी जपले पाहिजे. जसे आमचे वृद्ध येथे स्वच्छता राखत होते, तसाच आपल्याला देखील स्वच्छता राखावी लागेल, जेणेकरून भविष्यात संकट आल्यास याचा योग्य वापर होईल.”