विशाखापत्तनम, जुलै 29: इंडियन इंस्टीट्यूट ऑफ पेट्रोलियम एंड एनर्जी (आयआयपीई), विशाखापत्तनमचे निदेशक शालिवाहन श्रीवास्तव यांनी पेट्रोलमध्ये एथेनॉल मिश्रण (ई20) महत्त्वावर प्रकाश टाकला. त्यांनी सांगितले की, पेट्रोलमध्ये प्रत्येक लीटर एथेनॉलचा समावेश आयातित जीवाश्म इंधनाच्या एका लीटरची जागा घेतो. हे भारताच्या कच्च्या तेलाच्या आयातावर अवलंबन कमी करतो आणि देशांतर्गत नवीकरणीय इंधनाच्या वापराला प्रोत्साहन देतो.
श्रीवास्तव यांनी स्पष्ट केले की, एथेनॉल मिश्रणामुळे शेतकऱ्यांना आर्थिक संधी मिळतात, ग्रामीण रोजगार निर्माण होतो आणि पर्यावरण संरक्षणाला मदत होते. प्रत्येक लीटर एथेनॉल भारतीय अर्थव्यवस्थेत अधिक मूल्य निर्माण करतो आणि ऊर्जा सुरक्षेला बळकटी देतो.
ई20 ईंधन लागू करण्यापूर्वी, नीति आयोग, ऑटोमोटिव रिसर्च असोसिएशन ऑफ इंडिया (एआरएआय) आणि इतर संबंधित एजन्सींनी व्यापक तांत्रिक मूल्यांकन केले आहे. या प्रक्रियेत इंजिनची टिकाऊपणा, जंग लागण्याची शक्यता, विविध सामुग्रींची अनुकूलता, वाहनाची ड्राइवेबिलिटी, उत्सर्जन, इंधन कार्यक्षमता आणि एकूण कार्यप्रदर्शन यांचा समावेश होता.
श्रीवास्तव यांनी सांगितले की, ई20 हे नवीन इंधन नाही. अनेक देशांमध्ये याचा यशस्वी वापर केला जात आहे. विशेषतः ब्राझीलमध्ये दशके एथेनॉल मिश्रणाचे इंधन वापरले जाते. भारतातही 2001 मध्ये एथेनॉल मिश्रण कार्यक्रमाची सुरुवात झाली. 2006 मध्ये ई5 लागू करण्यात आले, परंतु 2013-14 पर्यंत मिश्रणाचे प्रमाण फक्त 1.5 टक्के होते.
भारतामध्ये दररोज सुमारे 8 कोटी वाहनं पेट्रोल पंपांवर इंधन भरण्यासाठी येतात, ज्यामध्ये 80 टक्के पेट्रोल चालित वाहनं आहेत. गेल्या साडेतीन वर्षांपासून ई15 किंवा त्याहून अधिक एथेनॉल मिश्रित इंधनाचा वापर मोठ्या प्रमाणात केला जात आहे. या अनुभवाने सिद्ध केले आहे की, एथेनॉल मिश्रणाचे इंधन व्यवहार्य आणि सुरक्षित आहे.
श्रीवास्तव यांनी सांगितले की, एथेनॉल मिश्रण कार्यक्रम भारताच्या ऊर्जा आत्मनिर्भरतेच्या अभियानाचा महत्त्वाचा भाग आहे. यामुळे विदेशी चलनाची बचत, शेतकऱ्यांच्या उत्पन्नात वाढ, ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला बळकटी आणि स्वच्छ पर्यावरण यासारखे सकारात्मक परिणाम दिसून येत आहेत. आगामी वर्षांत एथेनॉल आधारित इंधन भारताच्या सतत विकास आणि ऊर्जा सुरक्षेसाठी महत्त्वाची भूमिका निभावेल.