दिल्ली, 30 एप्रिल: इन्वेस्ट इंडियाच्या व्यवस्थापकीय संचालक आणि CEO निवृत्ति राय यांनी भारताच्या आर्थिक वाढीवर, जागतिक स्पर्धेत आणि गुंतवणुकीच्या संधींवर न्यूज एजन्सीशी विशेष चर्चा केली. त्यांनी सांगितले की भारताला पुढे जाण्यासाठी फक्त नवीन तंत्रज्ञान स्वीकारणे आवश्यक नाही, तर जागतिक भागीदारी, मजबूत इकोसिस्टम आणि संतुलित क्षेत्रीय विकासावरही लक्ष केंद्रित करणे आवश्यक आहे.
निवृत्ति राय यांनी सांगितले की जलद बदलणाऱ्या तंत्रज्ञानाच्या युगात भारताला मजबूत आणि आत्मनिर्भर बनण्यासाठी जागतिक भागीदारींची आवश्यकता आहे. त्यांनी स्पष्ट केले की वर्तमान तंत्रज्ञानावर काम करताना भारताला पुढील पिढीच्या तंत्रज्ञानावर लक्ष केंद्रित करणे आवश्यक आहे, ज्यासाठी विदेशी गुंतवणूक (FDI) देखील आवश्यक आहे.
त्यांनी पुढे सांगितले की त्यांचा उद्देश सतत सुधारणा करणे आहे—आजचा दिवस कालच्या दिवसापेक्षा चांगला बनवणे आणि उद्याचा दिवस आजच्या दिवसापेक्षा चांगला बनवणे. भारताला प्रत्येक देशाकडून काहीतरी शिकण्याची आवश्यकता आहे, जेणेकरून विकासाची गती वाढू शकेल.
चीनच्या मॉडेलचा उल्लेख करताना, त्यांनी सांगितले की तिथे क्लस्टर-आधारित विकासावर जोर दिला जातो, जिथे संपूर्ण इकोसिस्टम एकाच ठिकाणी विकसित होते. उदाहरणार्थ, टेक्सटाइल उद्योगात तंतूंपासून अंतिम उत्पादनापर्यंत सर्व काही एकाच क्षेत्रात तयार होते. याचप्रमाणे, सेमीकंडक्टर आणि डेटा सेंटर सारख्या क्षेत्रांमध्ये देखील संपूर्ण इकोसिस्टम तयार केला जातो. भारताला देखील अशा मजबूत औद्योगिक क्लस्टर्स विकसित करण्याची आवश्यकता आहे.
वियतनामच्या संदर्भात त्यांनी सांगितले की तिथे 50 पेक्षा जास्त फ्री ट्रेड करार (FTA) आहेत, ज्यामुळे त्याला जागतिक व्यापारात मोठा फायदा मिळतो. भारत देखील आता नवीन काळाच्या व्यापार करारांमध्ये फक्त बाजार उघडण्यापुरता मर्यादित नाही, तर यामध्ये तंत्रज्ञान, संसाधन सामायिकरण आणि मूल्य साखळी देखील समाविष्ट केली जात आहे.
इन्वेस्ट इंडियाच्या व्यवस्थापकीय संचालकांनी सांगितले की फक्त धोरण सुधारणा पुरेशी नाही, तर मजबूत पायाभूत सुविधा देखील आवश्यक आहेत. सरकारने रस्ते, बंदरे आणि विमानतळांवर मोठ्या प्रमाणात गुंतवणूक केली आहे, परंतु आता ‘लास्ट माइल कनेक्टिव्हिटी’वर देखील लक्ष केंद्रित करणे आवश्यक आहे.
त्यांनी जोर देऊन सांगितले की प्रत्येक राज्यात फक्त एक मोठा शहर नाही, तर अनेक विकसित शहर असले पाहिजेत—उदाहरणार्थ, उत्तर प्रदेशात अनेक नोएडा आणि तेलंगानामध्ये अनेक हैदराबाद विकसित केले जावे. यामुळे गुंतवणूक लहान शहरांपर्यंत पोहोचेल आणि रोजगाराच्या संधी वाढतील.
FDI काही निवडक राज्यांपर्यंत मर्यादित राहण्याच्या प्रश्नावर त्यांनी सांगितले की गुंतवणूकदार सामान्यतः कमी जोखमीच्या विकसित क्षेत्रांना निवडतात. परंतु जसे-जसे मोठ्या शहरांमध्ये जागा कमी होत जाते, गुंतवणूक स्वयंचलितपणे लहान शहरांकडे वळते.
सरकार आणि इन्वेस्ट इंडिया आता टियर-2, टियर-3 आणि टियर-4 शहरांमध्ये गुंतवणूक वाढवण्यासाठी काम करत आहेत. यामध्ये राज्यांच्या ताकदी, कमकुवतपणा, संधी आणि आव्हानांचे विश्लेषण करून गुंतवणूक आकर्षित केली जात आहे.
त्यांनी सांगितले की मध्य प्रदेश, ओडिशा आणि पूर्वोत्तर राज्ये देखील आता सक्रियपणे गुंतवणूक आकर्षित करत आहेत, जे सकारात्मक संकेत आहे.
आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) आणि प्रगत तंत्रज्ञानावर बोलताना निवृत्ति राय यांनी सांगितले की भारताकडे सुमारे 60 लाख सॉफ्टवेअर व्यावसायिक आहेत, जे एक मोठी ताकद आहे. भारत पायाभूत सुविधा आणि डेटा सेंटरच्या क्षेत्रात जलद प्रगती करत आहे आणि येत्या काळात यामध्ये आणखी मजबुती येईल.
त्यांनी हे देखील सांगितले की AI चा योग्य वापर आर्थिक मूल्य निर्माण करण्यासाठी केला पाहिजे, ज्यामुळे देशाच्या अर्थव्यवस्थेला थेट फायदा होईल.
–
डीबीपी