दिल्ली, 6 मे: स्तनपान करणाऱ्या महिलांचा आहार त्यांच्या आरोग्याबरोबरच बाळाच्या विकासावर आणि इम्यूनिटीवरही प्रभाव टाकतो. त्यामुळे या काळात आहाराची काळजी घेणे अत्यंत आवश्यक आहे. संतुलित आहार मातेला ताकद देतो आणि बाळाला आवश्यक पोषण पुरवतो, ज्यामुळे त्याचा शारीरिक आणि मानसिक विकास सुस्थितीत होतो.
महिला आणि बाल विकास मंत्रालयाने सोशल मीडियावर पोस्ट करून स्तनपान करणाऱ्या महिलांसाठी आवश्यक पोषक तत्वांचा समावेश असलेल्या आहाराचे महत्त्व स्पष्ट केले आहे. आहार चार मुख्य गटांमध्ये विभागला जातो.
पहिला गट म्हणजे धान्य, ज्यामध्ये गहू, तांदूळ, बाजरी आणि रागी यांचा समावेश आहे. हे शरीराला ऊर्जा देतात आणि दिवसभर सक्रिय राहण्यास मदत करतात. दुसरा गट म्हणजे डाळी आणि प्रोटीनयुक्त पदार्थ, जसे की मूग, मसूर, चणा इत्यादी. हे शरीराच्या दुरुस्तीमध्ये आणि बाळाच्या विकासात महत्त्वाची भूमिका बजावतात.
तिसरा गट म्हणजे फळे आणि भाज्या, जे विटामिन, खनिजे आणि फायबरचे चांगले स्रोत आहेत. हिरव्या भाज्या जसे की पालक, मेथी, बथुआ आणि मौसमी फळे जसे की केळा, सफरचंद, पपई इत्यादी मातांच्या शरीराला ताकद देतात आणि इम्यूनिटी वाढवतात. चौथा गट म्हणजे दूध आणि दूधाचे पदार्थ, जसे दही, पनीर आणि छाछ, जे हाडांना मजबूत बनवण्यासाठी आवश्यक असलेला कॅल्शियम पुरवतात.
याशिवाय, थोड्या प्रमाणात चांगले फॅट्स, जसे की तूप, मेवे (बादाम, अक्रोड), गूळ, तिळ इत्यादी देखील आवश्यक आहेत. हे शरीराला ऊर्जा देतात आणि कमजोरी दूर करण्यास मदत करतात. मात्र, यांचा वापर संतुलित प्रमाणात करणे आवश्यक आहे, कारण जास्त खाल्ल्यास नुकसान होऊ शकते.
स्तनपान करणाऱ्या महिलांना सामान्यतः थोडे अधिक खाण्याची शिफारस केली जाते, साधारणतः एक चौथाई अधिक. कारण या काळात शरीर अधिक ऊर्जा खर्च करते, कारण दूध तयार करण्याची प्रक्रिया चालू असते. योग्य प्रमाणात आहार न घेतल्यास थकवा, कमजोरी आणि चिडचिडेपणा जाणवू शकतो.
फक्त आहारच नाही तर पाण्याचे सेवन देखील अत्यंत आवश्यक आहे. दिवसभरात पुरेसे पाणी पिणे शरीराला हायड्रेट ठेवते आणि दूध तयार करण्याची प्रक्रिया सुधारते. याशिवाय हलकी चाल आणि विश्रांती देखील आवश्यक आहे, ज्यामुळे शरीराला पुनर्प्राप्तीचा वेळ मिळतो.
–