दिल्ली, 13 मे: आजच्या धावपळीच्या जीवनात उच्च रक्तदाब एक सामान्य समस्या बनली आहे. सततचा ताण, अस्वस्थ आहार, झोपेची कमतरता, आणि कमी शारीरिक क्रियाकलाप यामुळे हे वाढत आहे. पूर्वी ही समस्या मुख्यतः वयोवृद्धांमध्ये दिसून येत होती, परंतु आता तरुणांमध्येही याचे प्रमाण वाढले आहे.
आयुष मंत्रालय उपचारांसोबत योग जीवनशैलीचा अवलंब करण्याचा सल्ला देतो. योगामध्ये शवासन हे एक महत्त्वाचे आसन आहे, जे उच्च रक्तदाबाच्या रुग्णांसाठी फायदेशीर ठरते. हे आसन शरीराच्या नसांना आणि स्नायूंना आराम देते आणि ताण कमी करते.
उच्च रक्तदाबाचा मुख्य कारण मानसिक ताण आणि सतत सक्रिय असलेला मन असतो. ताणामुळे शरीरात ताण निर्माण करणारे हार्मोन्स वाढतात, ज्यामुळे हृदयाची धडधड वाढते आणि रक्तदाब वाढतो. शवासन या प्रक्रियेला शांत करण्यास मदत करते. या आसनात व्यक्ती पीठावर झोपतो आणि शरीराला पूर्णपणे आराम देतो, ज्यामुळे श्वासावर लक्ष केंद्रित करता येते. यामुळे मनाला शांतता मिळते आणि शरीराचा तंत्रिका तंत्र सामान्य स्थितीत येतो.
शवासनादरम्यान घेतलेल्या धीम्या आणि खोल श्वासांमुळे शरीरातील ऑक्सिजनची पातळी सुधारते. यामुळे रक्ताचा प्रवाह संतुलित होतो. शरीर आरामात असताना रक्तवाहिकाही सामान्यपणे कार्य करतात, ज्यामुळे रक्तदाब नियंत्रित राहतो.
उच्च रक्तदाबाशिवाय, शवासन मानसिक ताण, चिंता आणि बेचैनी कमी करण्यातही मदत करते. नियमित सरावामुळे मन शांत राहते आणि व्यक्ती मानसिकदृष्ट्या अधिक मजबूत अनुभवतो.
याशिवाय, शवासन शरीराची थकवा कमी करण्यातही मदत करते. दिवसभर काम केल्यानंतर शरीरात जाणवणारा थकवा आणि अशक्तपणा कमी करण्यास हे आसन उपयुक्त आहे. स्नायूंना आराम मिळाल्याने शरीराला पुन्हा ऊर्जा मिळते. झोपेच्या समस्यांनी त्रस्त असलेल्या लोकांसाठीही हे आसन फायदेशीर आहे. शवासनामुळे मन शांत होते आणि झोपेची गुणवत्ता सुधारते.
पाचन तंत्र सुधारण्यातही शवासन प्रभावी ठरते. ताण कमी झाल्याने आणि शरीर शांत झाल्याने पचनक्रिया सुरळीत होते. यामुळे कब्ज, गॅस आणि अपचन यांसारख्या समस्यांमध्ये आराम मिळतो. तसेच, एकाग्रता आणि लक्ष केंद्रित करण्याची क्षमता सुधरते.
–
पीके/एएस